Castratie/sterilisatie en alternatieven bij de hond

De teef

De hond wordt voor het eerst loops op een leeftijd van 6 - 12 maanden.

De belangrijkste redenen om een teef te laten steriliseren zijn:

  • Voorkomen van baarmoederontsteking op latere leeftijd:

Wanneer een teef niet gesteriliseerd wordt, staat zij haar hele leven onder invloed van vrouwelijke hormonen. Dit leidt vaak tot een baarmoederontsteking op latere leeftijd, die levensbedreigend kan zijn. De teef zal dan, vaak in slechte conditie, alsnog met spoed geopereerd moeten worden.

  • Voorkomen van melkkliertumoren op latere leeftijd:

Onder invloed van vrouwelijke hormonen wordt het ontstaan van melkkliertumoren gestimuleerd. Hoe jonger de teef gesteriliseerd wordt, hoe minder de hormonen kunnen inwerken op het melkklierweefsel en hoe kleiner de kans op melkkliertumoren. Als we kijken naar de kans op melkklierkanker op latere leeftijd, blijkt dat teven die gesteriliseerd zijn vóór 2,5 jaar leeftijd veel minder risico lopen.

  • Minder kans op suikerziekte:

De hormoonspiegels van ongesteriliseerde teven kunnen leiden tot suikerziekte. Deze aandoening wordt onder andere gekenmerkt door veel drinken en veel plassen. Gesteriliseerde teven lopen het risico op deze hormoon-gerelateerde suikerziekte niet.

  • Geen loopsheid meer;
  • Geen dracht of ongewenste dekking;
  • Geen schijnzwangerschap met (veel) melkgift.

 Prikpil

Om de loopsheid uit te stellen kan de prikpil gegeven worden. Dit is een injectie om de loopsheid te onderdrukken. Deze injectie dient een maand voor de te verwachten loopsheid gegeven te worden, daarna iedere paar maanden. De injectie heeft echter belangrijke nadelen: o.a. de ontwikkeling van suikerziekte, melkkliertumoren en baarmoederontsteking. Ook is het niet 100% betrouwbaar.

Leeftijd

Aangeraden wordt om honden, met name grote rassen, minimaal 1 keer loops te laten worden en te steriliseren 3 maanden na de loopsheid. Door de werking van de vrouwelijke hormonen op de blaashalsspier is er dan een kleinere kans op het ontwikkelen van incontinentie op latere leeftijd. Door de teef voor de leeftijd van 2,5 jaar te steriliseren wordt de kans op het ontwikkelen van melkkliertumoren veel kleiner.

Sterilisatie

Er wordt steeds gesproken over een sterilisatie. In feite is het een castratie, aangezien de eierstokken (en eventueel de baarmoeder) weggehaald worden. De ingreep vindt plaats via een kleine buiksnede. In de buik worden beide eierstokken afgebonden en verwijderd (ovariëctomie). Als de baarmoeder er afwijkend uitziet wordt deze ook verwijderd (ovariohysterectomie).

Gewichtstoename

Een hond zet na de sterilisatie het voer makkelijker om in vet en heeft een lagere energiebehoefte. Houd dus rekening met het soort en de hoeveelheid eten dat de hond na de sterilisatie krijgt. Geef lightvoer of minder eten dan voor de sterilisatie  om te voorkomen dat de hond dikker gaat worden.

De reu

Een reu kan vanaf 6 maanden leeftijd gecastreerd worden.

Redenen om uw hond te laten castreren kunnen zijn:

  • Dominant zijn ten opzichte van andere honden;
  • Een reu kan onhoudbaar zijn als er loopse teven in de buurt zijn;
  • Een reu kan zichzelf aangeleerd hebben om op voorwerpen of mensen te rijden;
  • Een voorhuidontsteking (pus) die steeds weer terugkomt.

Een nadeel van castratie is dat gecastreerde reuen een iets groter risico lopen op het ontstaan van prostaatkanker dan intacte reuen. Bij intacte reuen wordt regelmatig op oudere leeftijd een goedaardige zwelling van de prostaat gezien die problemen kan geven, maar die over het algemeen goed te behandelen is.

Gedrag

Een castratie is wat betreft het afremmen van de dominantie en rijgedrag niet gegarandeerd effectief. Het kan ook (gedeeltelijk) aangeleerd gedrag zijn. Er is wel een grote kans dat de reu door de castratie rustiger wordt, maar ook dit geldt niet voor elke reu. Men hoeft niet bang te zijn dat de reu té rustig wordt als men na de castratie net zo actief met de hond bezig blijft als daarvoor. Bij gedragsproblemen wordt aangeraden een gedragstherapeut in de arm te nemen.

Cryptorch

Bij sommige honden zijn een of beide testikels niet ingedaald, ook wel cryptorchidie genoemd. Deze ´binnenballen´ kunnen zich al in het lieskanaal of nog in de buikholte bevinden. Waarschijnlijk zijn deze testikels wel functioneel, dus de cryptorche reu kan normaal vruchtbaar zijn. De kans op tumoreuze ontaarding van deze testikels op latere leeftijd is niet groter dan bij normaal ingedaalde testikels. De castratie is iets ingrijpender bij cryptorche testikels omdat vaak de buik geopend moet worden.

Castratie

Castratie kan op verschillende manieren. Het operatief verwijderen van de testikels is een vrij eenvoudige ingreep. Via een kleine snede net voor het scrotum worden beide testikels verwijderd.

Er zijn implantaten (Suprelorin®) beschikbaar die de reu tijdelijk onvruchtbaar maken. Deze bevatten een GnRH-agonist, een hormoon dat de functie van de mannelijke voortplantingsorganen remt. Hierdoor stop de productie van sperma en neemt het libido af. Een implantaat wordt door middel van injectie onder de huid ingebracht. Na ongeveer 6 weken is de reu onvruchtbaar, wat afhankelijk van de sterkte van het middel ongeveer 6 of 12 maanden aanhoudt.

Een chemische (of hormonale) castratie gebeurt door middel van injecties met hormonen. Deze moeten elke 4 tot 5 maanden herhaald worden, maar geven geen garantie op onvruchtbaarheid.  Ook is het niet bekend hoe lang de reu onvruchtbaar. Deze injecties geven een verkleining van de prostaat en worden dan ook primair ingezet bij prostaatproblemen.

Gewichtstoename

Een hond zet na de castratie het voer makkelijker om in vet en heeft een lagere energiebehoefte. Houd dus wel rekening met het soort en de hoeveelheid eten dat de hond na de castratie krijgt. Geef lightvoer of minder eten dan voor de castratie om te voorkomen dat de hond dikker gaat worden.

Wilt u op de hoogte blijven van onze acties en nieuwtjes? Meld u dan aan voor onze nieuwsbrief.